Muhasebe Eğitiminin Öğrencilerin Sözlü İletişim Kaygısı Üzerindeki Etkisi

Nurten GÜLER, Utku ŞENDURUR

PDF

Özet
Küreselleşen dünya, rekabet ve hızla gelişen teknoloji, paralelinde muhasebe ve muhasebecilik mesleğini de değiştirmiştir. İşletme, muhasebe aracılığı ile konuşulduğu için muhasebeye işletmenin dili de denilebilir. Bu noktada işletmenin dili olan muhasebeyi ifade etmek ise meslek mensubu olan muhasebecilere düşmektedir. Muhasebe meslek mensupları, işletmelerin finansal yönetimleri açısından stratejik öneme sahip bir iletişim aracı olma misyonunu üstlenmişlerdir. Böylesine kritik bir noktada bulunan muhasebecilerin ise mesleklerini en iyi şekilde icra edebilmeleri, sözlü iletişim yeteneklerinin güçlü olmasına bağlıdır. Böylelikle daha çok bilgi ve daha çok kanıt elde ederek mesleklerini kusursuz olarak icra edebilirler. Sözlü iletişim becerisinin yüksek olması genetik ve çevre olmak üzere iki unsura bağlıdır. Sözlü iletişim becerisinin çevrenin etkisiyle de şekillenmesinde ise eğitim kurumlarında verilen eğitim büyük bir rol oynamaktadır. Bu çalışma muhasebe eğitiminin öğrencilerin sözlü iletişim kaygısı üzerindeki etkisini araştırmaya yöneliktir. Çalışmada öğrenciler, muhasebe eğitimi programına giriş aşamasında olan ve programdan mezun olmak üzere olan, ayrıca İktisadi ve İdari Bilimler Fakültelerinin muhasebe eğitiminin yoğun olduğu işletme bölümlerinde eğitim gören ve muhasebe eğitiminin nispeten daha az olduğu diğer bölümlerde eğitim gören öğrenciler olarak ikişer gruba ayrılmıştır. Toplam 168 öğrenciye, McCroskey’nin iletişim kaygısını ölçmek üzere hazırladığı anket uygulanmıştır. Çalışmada gruplararasında anlamlı bir fark olup olmadığını ölçmek için uygulanan t-testi (Independent-Samples T Test) sonuçlarına göre, gruplar arasında önemli ve anlamlı bir fark olmadığı görülmüştür. Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre, muhasebe eğitiminin öğrencilerin sözlü iletişim kaygısını azaltarak iletişim becerilerinin gelişmesi üzerinde herhangi bir etkisinin bulunmadığı söylenebilir.
Anahtar Kelimeler: Muhasebe, Muhasebe Eğitimi, İletişim, Sözlü İletişim, İletişim Kaygısı

Abstract

The globalizing world has changed the accounting and accountancy profession in parallel with competition and rapidly developing technology. Since business is spoken through accounting, accounting can also be called the language of the business. At this point, it is up to the accountants who are members of the profession to express accounting, which is the language of the business. Accounting professionals have undertaken the mission of being a strategically important communication tool for the financial management of businesses. Accountants who are at such a critical point, on the other hand, can perform their profession in the best way, depending on their strong verbal communication skills. Thus, they can perform their profession flawlessly by obtaining more information and more evidence. High verbal communication skills depend on two factors: genetics and environment. The education given in educational institutions plays a major role in shaping the verbal communication skill with the effect of the environment. This study aims to investigate the effect of accounting education on students’ verbal communication anxiety. In the study, the students were divided into two groups as students who are at the beginning of the accounting education program and are about to graduate from the program, as well as those studying in the business departments of the Faculty of Economics and Administrative Sciences where accounting education is intensive, and those who study in other departments where accounting education is relatively less. A questionnaire prepared by McCroskey to measure communication anxiety was applied to a total of 168 students. According to the results of the t-test applied to measure whether there is a significant difference between the groups in the study, it has been found that there are no significant difference between the groups. According to the results of the study, it can be said that accounting education has no effect on the development of communication skills by reducing students’ verbal communication anxiety.
Keywords: Accounting, Accounting Education, Communication, Oral Communication, Communication Anxiety

Atıf (Citation): Güler, N. ve Şendurur, U. (2022). Muhasebe eğitiminin öğrencilerin sözlü iletişim kaygısı üzerindeki etkisi. Denetim ve Güvence Hizmetleri Dergisi 2(1), 14-33.

KAYNAKÇA

Albrecht, W. S. ve Sack, R. J. (2000). Accounting education: charting the course through a perilous future. Accounting Education Series, AAA, (16), 603-606. Erişim Adresi: https://www.jstor.org/stable/pdf/ 42781403.pdf?refreqid=excelsior%3A739bfc3d42662700e915542fb89de148
Aly, I. M. ve Islam, M. (2003). Audit of accounting program on oral communications apprehension: a comparative study among accounting students. Managerial Auditing Journal, 18(9), 751-760. doi:10.1108/02686900310500514
Akman, H. N. ve Muğan, C. Ş. (2004). Muhasebe eğitiminde öğretim ve öğrenim yöntemleri ile ders başarısı arasındaki ilişki. XXIII. Türkiye Muhasebe Eğitimi Sempozyumu, Antalya.
Andrews, J.D. ve Sigband, N. B. (1984). how effectively does the “new” accountant communicate? perceptions by practitioners and academics.  The Journal of Business Communication, 21(2), 15-24. doi:10.1177/002194368402100202
Akdoğan, N. ve Aydın, H. (1987). Muhasebe teorileri. Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi.
Ballantine, J. ve Larres, P. M.  (2009). Accounting undergraduates’ perceptions of cooperative learning as a model for enhancing their ınterpersonal and communication skills to ınterface successfully with professional accountancy education and training. Accounting Education: An İnternational Journal 18 (4-5), 387-402. doi: 10.1080/09639280902719366
Bozdemir, E. (2016). Genel Muhasebe Uygulamaları. Ankara: Gazi Kitabevi.
Bozkurt, Y. ve Soylu A. (2018). iletişim eğitimi alan ön lisans ve lisans öğrencilerinin reklamcılık mesleğine yönelik algı karşılaştırması: Pamukkale Üniversitesi örneği, Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 6 (18). 37-45. https://doi.org/10.18506/anemon.452610
Büyükmirza, H. K. (2017). Maliyet ve yönetim muhasebesi tekdüzen’e uygun bir sistem Yaklaşımı. Ankara: Gazi Kitabevi.
Burk, J. (2001). Communication apprehension among master’s of business administration students: ınvestigating a gap in communication education. Communication Education 50 (1), 51-58. doi:10.1080/03634 520109379231
Cüceloğlu, D. (2005), İnsan ve davranışı. İstanbul: Remzi Kitabevi.
Dağ, İ. (1999). Psikolojinin ışığında kaygı. Doğu Batı Düşünce Dergisi, 3(6), 167-174. Erişim Adresi: http://www.ihsandag.gen.tr/index_dosyalar/Dag1999kaygi.pdf
Daly, J. A. ve McCroskey, J. C. (1975). Occupational desirability and choice as a function of communications apprehension. Journal Of Counselling Psychology, 22(4), 309-313. doi: 10.1037/h0076748
Demir, B. (2005). Üniversitede kazanılan iletişim becerilerinin muhasebe mesleğindeki önemi. Muhasebe ve Finansman Dergisi 27, 117-124. Erişim Adresi:  https://dergipark.org.tr/en/pub/mufad/issue/35596/ 395328
Dendeş, E. Armağan, E. A. Ve Dendeş, A. E. (2021). Muhasebe meslek mensuplarının hizmet kalitesi ile müşteri memnuniyeti ve ağızdan ağıza iletişim ilişkisi. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19 (1), 1-24.
Dzhanuzakov K., Türkçapar Ü., Yasul Y., Çakar A. (2020). Üniversite öğrencilerinin iletişim becerisi düzeylerinin farklı değişkenlere göre incelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 14(2),292-301.
Gönen, S. (2016). Önlisans düzeyinde eğitim gören öğrencilerin muhasebe eğitiminden beklentilere yönelik izmir ve denizli illerinde bir araştırma. Uluslararası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi 8(2), 67-78. Erişim Adresi: http://eds.b.ebscohost.com/eds/pdfviewer/pdfviewer?vid=1&sid=cbc493b7-0c4b-4372-8661-41b7f7f03db7%40sessionmgr102
Güney, C. (2017). Muhasebe meslek elemanı adaylarının iletişim becerisi algıları üzerine bir araştırma: gazanfer bilge meslek yüksekokulu örneği, Mali Çözüm 27, 65-87.
Güriş, S. ve Astar, M. (2019). Bilimsel araştırmalarda SPSS ile istatistik. İstanbul: Der Yayınları.
Hirsch, M. L. ve Collins, J. D. (1988). an integrated approach to communication skills in an accounting curriculum. Journal of Accounting Education 6(1), 15-31. doi: 10.1016/0748-5751(88)90034-6
Kalmış, H. ve Yılmaz, B.B. (2004). Lisans seviyesindeki muhasebe eğitiminin mevcut durumu ve geliştirilmesi için yapılması gereken geliştirmeler. XXIII. Türkiye Muhasebe Eğitimi Sempozyumu, 37-51, Antalya.
Karaca, Merih (2003) Yüksek okullarda muhasebe eğitiminde karşılaşılan sorunlar ve çözüm yolları. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Zonguldak.
Karasioğlu F. ve Duman, H. (2011). Meslek yüksekokullarında muhasebe eğitimi ve kalitesi üzerine bir not. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(1), 165-180. Erişim Adresi: http://earsiv.kmu.edu.tr/xmlui/bitstream/handle/11492/1675/Karasio%c4%9flu%2c%20Fehmi.pdf?sequence=1&isAllowed=y
Kaya, U. ve Daştan, A. (2004). Türkiye’de lisans düzeyinde verilen muhasebe eğitiminin öğrenci öğretici ve uygulayıcılar açısından değerlendirilmesi. XXIII. Türkiye Muhasebe Eğitimi Sempozyumu, 201-215, Antalya.
Kaygusuz, S. Y., Aslan, Ü. ve Kepçe, N. (2014), Genel muhasebe-I. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayını
Küçükahmet, L. (2004). Sınıf yönetimi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım
Kutlu, H. A. (2010). Muhasebe eğitiminin, nitelikli işgücü yetiştirme açısından değerlendirilmesi. Muhasebe Finansman Dergisi 46, 232-246. Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/en/pub/mufad/issue/ 35625/395959
May, G. S. ve May, C. B. (1989). Communication ınstruction: what is being done to develop the communication skills of accounting students? Journal Of Accounting Education 7, 233-244. doi: 10.1016/0748-5751(89)90006-7
McCroskey, J. C. ve Beatty, M. J. (1984). Communication apprehension and accumulated communication   state anxiety experiences: a research note. Communication Monograps 51(1), 79-84. doi:10.1080/03637758409390185.
Morgan, G. J. (1997). Communication skills required by accounting graduates: practitioner and academic perceptions. Accounting Education 6(2), 93–107. doi: 10.1080/096392897331514
Önal, G. (1977).  Halkla ilişkiler. İstanbul: Türkmen Kitabevi
Özkan, F. ve Aksoy, C. (2015). Ticaret meslek lisesi muhasebe bölümü öğrencilerinin işletmelerde beceri eğitimi uygulaması, Gaziantep ilinde bir alan araştırması. Bartın Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi 6(12), 283-305. Erişim Adresi: https://www.acarindex.com/dosyalar/makale/acarindex-1449664493.pdf
Özpeynirci, R., Duman H. ve Erdemir, N.K. (2004). Lisans öğrencilerinin muhasebe eğitiminin kalitesini artırmada öğrenen organizasyon yaklaşımı ve Karaman İİBF araştırması. XXIII. Türkiye Muhasebe Eğitimi Sempozyumu, Antalya.
Roach, K. D. (1999). The influence of teaching assistant willingness to communicate and communication anxiety ın the classroom. Communication Quarterly 47(2), 166-182. doi: 10.1080/01463379909370132
Ruchala, L. V. ve Hill, J. W. (1994). Reducing accounting students’ oral communication apprehension: empirical evidence. Journal Of Accounting Education 12(4), 283-303. doi: 10.1016/0748-5751(94)90023-X
Scott, M. D.,  McCroskey, J.C. ve Sheahan, M. E. (1978). Measuring communication apprehension in the organization setting. Journal of Communication 28(1), 104-111. doi: 10.1111/j.1460-2466.1978.tb01571.x
Sevilengül, O. (2007). Genel muhasebe.Ankara: Gazi Kitabevi.
Sevilengül, O. (2005). Genel muhasebe. Ankara: Gazi Kitabevi.
Shelby, A. N. (1993). Organizational, business, management, and corporate communication: an analysis of boundaries and relationships. The Journal of Business Communication 30(3), 241-267. doi: /10.1177/002194369303000302
Siriwardane, H. P. ve Durden, C. H.  (2014). The communication skills of accountants: what we know and the gaps in our knowledge. Accounting Education 23(2), 119-134. doi: 10.1080/09639284.2013.847329
Stowers, R. H. ve White, T. G. (1999). Connecting accounting and communication: a survey of public accounting firms. Business Communication Quarterly 62(2), 23-40. doi: 10.1177/108056999906200204
Şendurur, U.  ve Karacaer, S. (2013). Muhasebe eğitiminin  sözlü  iletişim  becerisi  üzerindeki etkisi:  muhasebe  öğrencileri  üzerinde  karşılaştırmalı  bir  uygulama.  XXXII.  Türkiye Muhasebe Eğitimi Sempozyumu, 273-279, Antalya.
Şimşek, Ş.(2010). Yönetim ve organizasyon.  Konya: Eğitim ve Akademi Yayınları.
Tutar, H. (2003). Örgütsel iletişim. Ankara: Seçkin Yayınları.
Tutar, H. ve Yılmaz, M. (2008). Genel iletişim kavramlar ve ve modeller. Ankara: Seçkin Yayınevi.
Türk Dil Kurumu. (2013). Türkçe sözlük. Ankara: Türk Dil Kurumu.
Winiecki, K. L. Ve Ayres, J. (1999). Communication apprehension and receiver apprehension in the workplace. Communication Quarterly 47(4), 430-440. doi: 10.1080/01463379909385572
Zaid, O. A. ve Abraham, A. (1994). Communication skills ın accounting education: perceptions of academics, employers and graduate accountants. Accounting Education: An İnternational Journal 3(3), 205-221. doi: 10.1080/09639289400000020
Zaif, F. ve Ayanoğlu, Y. (2007). Muhasebe eğitiminde kalitenin arttırılmasında ders programlarının önemi: Türkiye’de bir inceleme. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9(1), 115-136. Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/en/pub/gaziuiibfd/issue/28333/301114
Zamanianfar, L. ve Monasojdehe, H. (2014). Accounting education and expectation of accounting professionals. Indian Jounal of Fundamental and Applied Life Sciences, 4(1), 298-305.  Erişim Adresi: https://www.cibtech.org/sp.ed/jls/2014/01/00(35).pdf
Zıllıoğlu, M. (1993).  İletişim nedir?. İstanbul: Cem Yayınevi